Эрүүгийн байдал хүндэрч, гэмт хэргийн гаралт хоёр дахин ихэсчээ. Хууль зүйн сайдын ажлын чиг үүрэгт гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэх, түүнтэй тэмцэх үйл ажиллагаа чухал байр суурь эзэлдэг авч эрх зүйн шинэчлэл, эмнэлгийн барилга гэх мэт асуудал ихээхэн анхаарал татаж байгаа бололтой. Хоёрдугаар сард улсын хэмжээгээр гэмт хэргийн гаралт 2327, үйлдсэн хэргийн тоо 1656 бүртгэгджээ. Гэтэл гуравдугаар сард энэ үзүүлэлт 4295-д хүрч, гэмт хэрэг 3047 болтлоо өссөн байна.

Эдгээрийн улмаас улс нийгэм, иргэдэд 13 тэрбум 490 сая төгрөгийн хохирол учирч байсан бол сарын дараа 27 тэрбум 923 сая болж нэмэгджээ. Гэмт хэргийн золиосонд хоёрдугаар сард 134 хүн амь насаа алдаж, гуравдугаар сард бараг гуравд дахин их буюу 326-д хүрсэн нь түгшүүрийн харанга дэлдэж байна. Дэлхийн хамгийн халуун цэгт ч ганцхан сард үрэгдсэн хүний тоо энэ хэмжээнд хүрэхгүй байгаа.

Хэрэг зөрчлийн улмаас баривчлагдсан хүний тоо энэ хугацаанд 1263-2348, эрүүлжүүлэгдсэн иргэн 10790-20381 болон өсчээ. Торгуулын арга хэмжээ авахуулсан 57619 иргэний тоо гуравдугаар сард 89213 болов. Бараг 100 мянгад дөхөж.

Нийгэмд баян, ядуугийн ялгаа ихэсч, төрийн албанд авлига хэрээс хэтэрч, янз бүрийн албан тушаалтнуудын өмч хөрөнгө завших явдал хэдэн арван тэрбумаар хэмжигдэх болсон учраас иргэдийн дунд асар их бухимдал төрүүлж байна. Тиймээс өнгө мөнгөөр ялаас мултрах, иргэдийг ичгүүр сонжуургүй басамжлах явдал нийтийн албанд жирийн үзэгдэл болж, ухвар мөчид заримынх нь толгойд ингэж болдог юм байна гэсэн муйхар ойлголт төрүүлж эхэлсэн нь нууц биш. Дээдэх нь суудлаа олохгүй бол доодох нь гүйдлээ олохгүй гэдэг.

Ховд аймагт зэвсэглэсэн этгээдүүд цагдаагийн амь насанд халдав. Өмнө нь цагдан хорих 461 дүгээр ангид сэжигтнээр хоригдож байсан дуучин Баавар боодог болтлоо галд түлэгдэж байхад хамгаалалтынхан нь бараг мэдээгүй цаг алдсан.

Энэ хэрэгт хохирогч өөрөө буруудаж ч байх шиг. Ховдын хорих ангиас гурван хоригдол оргоод хоёр нь сураггүй байгаа. Улаанбаатарын Хайлаастад архины халуундаа танхайрсан этгээд нэгэн айлын халуун ам бүлийг гэрийнх нь гаднаас түгжиж байгаад шатаан зургаан алтан амь хорвоог орхисон.

Дорноговь аймагт эхийг нь хүчиндэж, нялх хүүхдийнх нь хамт амийг нь егүүтгэсэн. Тоочиж баршгүй олон хэргийг дурдахаас ч зүрх халшрам.

Загас толгойноосоо өтдөг. Нийгмийн улс төр, бизнесийн дээд хүрээнд бугласан идээ бээр хагарч, доодцуулыг бузарлаж байна. Цаг дулаарахын хэрээр муу муухай бүхэн ялзарч өтдөг. Үүнийг цэвэрлэх цаг болжээ.

Х.Аянга