Уг тогтоолын төслийг УИХ-ын гишүүн О.Баасанхүү санаачлан боловсруулсан бөгөөд тэрээр төслийн танилцуулгыг хийсэн юм.

Монгол Улсын түүх, зан заншил, уламжлал, хөгжлийн чин хандлага, шинжлэх ухаан, боловсрол, соёл урлаг зэрэг олон салбарыг гадаадын олон улс оронд таниулахад чиглэсэн үйл ажиллагаа эрхэлж байгаа байгууллага, холбоод, эрдэмтэн, судлаачдыг нэгтгэн, нэгдсэн зохион байгуулалтад оруулж төрийн бодлого, эдийн засгийн туслалцаа дэмжлэгтэйгээр Монгол судлалыг хөгжүүлэхэд тогтоолын зорилго оршиж байгаа аж.Танилцуулгатай холбогдуулан гишүүд санал хэлж өөрсдийн байр сууриа илэрхийлсэн.

УИХ-ын гишүүн А.Бакей, “Засгийн газраас монгол судлалыг хөгжүүлэх үндэсний хөтөлбөрийг батлаад хэрэгжүүлж байгаа. Мөн Монгол Улсын Ерөнхийлөгчөөс монгол судлалыг хөгжүүлэх сан байгуулах тухай зарлиг гаргаад хэрэгжүүлээд явж байна. Тэгэхээр энэ хоёр бодлогын баримт бичиг хэрэгжиж эхлээд аль аль нь жил ч болоогүй хэрэгжилтийн эхний шатандаа байхад заавал Академи гэсэн бүтцийн байгууллага байгуулах шаардлага байгаа юу. Мөн монгол судлалын академи байгуулах эрх зүйн үндсийг судалж үзсэн үү. Монгол Улсын ШУА-ийн эрх зүйн тухай хуультай академи байгуулах асуудал хэр уялдаж байгаа вэ. Түүнчлэн монгол судлал гэдгийг зөвхөн дотроо ярьдаг асуудал биш гадаадын олон улсад монгол судлалаар олон жил хөдөлмөрөө зориулж ирсэн гадаадын эрдэмтэн судлаачид байгаа. Иймд монгол судлалын асуудлыг гадаадад хөгжүүлэх чиглэлийг тогтоолын төсөлд тусгаж болсонгүй юу” гэсэн асуудлыг тавьж байлаа.

УИХ-ын гишүүн О.Баасанхүү гишүүн хариултдаа, “ШУА-ийн дэргэд Анагаах ухааны академи, ХАА-н академи зэрэг статтус бүхий академүүд байдагтай адил монгол судлалын талаар төрийн бодлогыг хэрэгжүүлэх Монгол судлалын академи байгуулахыг зарчмын хувьд зөв гэж үзэж байгаа. Олон улсын монгол судлалын холбоо гэж байдаг. Монгол судлалыг таниулах, өвлүүлэх чиглэлээр үйл ажиллагаагаа тасралтгүй хэрэгжүүлж байгаа ч 15 жилийн хугацаанд 5 жилд нэг удаа хурал зохион байгуулснаас өөр дорвитой үйл ажиллагаа явуулаагүй. Тэр утгаар Монгол Улс өнөөдөр гадаадын судалгаан дээр суурилж, эсвэл тэдний гаргасан зүйлийг орчуулж монгол судлалаа ойлгох биш харин монгол судлалын үндсэн төв нь монголдоо суурилж монголд хүмүүс ирж судалгаа хийдэг байх, бид гадныхнаас зөвхөн мэдээлэл авдаг байдлаар судалгааг Монгол Улсад илүү төвлөрүүлээсэй гэж хүсэж байгаа. Тусгаар тогтносон аливаа улс орон шинжлэх ухааны салбарыг онцгойлон авч үздэг. Засгийн газар, Ерөнхийлөгчийн үйл ажиллагааг үгүйсгэсэн юм уу давхцуулсандаа бус хууль тогтоох буюу төрийн эрх барих дээд байгууллагынхаа хэмжээнд шинжлэх ухааны тэргүүлэх салбарыг монгол судлал гэж хэлж байгаагаараа онцгой ач холбогдол бүхий түүхэнд бичигдэх үйл явдал болох юм” гэлээ.

Хуралдааны явцад гишүүдийн зүгээс шинжлэх ухааны салбарт өөрчлөлт шинэчлэлт хийх асуудлыг дэмжиж байсан бөгөөд харин тогтоолын төсөл энэ хэлбэрээрээ болж байна уу үгүй юу гэдэг дээр өөрсдийн байр сууриа илэрхийлж, статус, бүтэц зохион байгуулалт, хамрах хүрээний талаас тодорохой болгож зөв шийдэл гаргах хэрэгтэй гэдгийг хэлж байсан юм.

Эцэст нь тогтоолын төслийг нэгдсэн чуулганаар хэлэлцэх эсэх асуудлаар санал хураалт явуулахад хуралдаанд оролцсон гишүүдийн олонхи тогтоолыг төслийг хэлэлцэх шаардлагагүй гэж үзэв.

У.Хаш