“Эрүүл ой” төсөл хэрэгжсэнээр Ойн хамгааллын тогтолцоо шинэ түвшинд хүрсэн

img

 

Монгол Улс уур амьсгалын өөрчлөлтөд нэн эмзэг буюу дэлхийн дунджаас хэд дахин хурдтай дулаарч, ган, хуурайшилт, түймэр, хортон шавжийн эрсдэл энэ хэрээр нэмэгдэж буй. Харин усны эх, мөнх цэвдгийн хамгаалалт, цөлжилтийн хаалт болоод зогсохгүй бэлчээр, мал аж ахуй, хүн амын эрүүл, аюулгүй орчныг тэтгэдэг ойн талбай нийт газар нутгийн маань ердөө 7.9 хувийг эзэлдэг.

Гэвч энэхүү хомс нөөц түймэр, уур амьсгалын өөрчлөлт, газрын доройтол, хөнөөлт шавжийн нөлөөгөөр улам доройтсоор байна. Тэр дундаа хөнөөлт шавж Монгол орны ойн санд хамгийн ноцтой хохирол учруулж буй хүчин зүйлсийн нэг болжээ. 

Засгийн газраас жил бүр 100 мянга орчим га ойд шавжтай тэмцэх арга хэмжээ авдаг ч энэ нь шаардлагатай нийт талбайн 30-40 хувийг л хамардаг байна. Улмаар 2022 онд мэргэжилтнүүдийн хийсэн судалгаагаар 16 аймгийн 109 сумын 732.7 мянган га ой хөнөөлт шавжид нэрвэгдсэн нь тогтоогджээ. Мөн хоёр тэрбум орчим мод хатаж, дахин сэргэх боломжгүй эрсдэлд орсон гэх харамсалтай тоо бий. 

 

Ойн хөнөөлт шавжийн тоо толгой уур амьсгалын өөрчлөлт, байгалийн нөхцөл болон хүний үйл ажиллагааны шууд болон дам нөлөөгөөр хэлбэлздэг. Тэд модны навч, шилмүүсийг идэж, фотосинтезийн үйл явцыг сааруулснаар модыг шим тэжээлийн дутагдалд оруулж, ойг физиологийн хувьд доройтуулдаг. Ингэснээр мод хатаж, байгалийн жамаар нөхөн сэргээгдэх боломж хумигддаг байна. 

Тиймээс байгаль орчин төдийгүй хүн амын амьдрал, амьжиргаанд шууд нөлөөлөх энэхүү асуудлыг шийдвэрлэхээр ойн доройтлыг сааруулах, хөнөөлт шавжийн тархалтын голомтыг хумих “Эрүүл ой” төслийг 2022-2025 онд хэрэгжүүлжээ. 

СЭТГЭГДЭЛ БИЧИХ