Сүүлийн өдрүүдэд БНХАУ-ын Ардын чөлөөлөх армийн (PLA) дээд удирдлагад гарсан томоохон өөрчлөлтүүд олон улсын ажиглагчдын анхаарлыг татаж, бүс нутгийн аюулгүй байдлын талаар шинэ асуултуудыг хөндөхөд хүргэж байна. Хятадын цэргийн дотоод “цэвэрлэгээ” ээлжит антикоррупцийн алхам уу, эсвэл илүү гүнзгий улс төрийн дохио юу?

Дээд командлагчид шалгалтад оров

Хятадын Батлан хамгаалах яамны мэдээлснээр Ардын чөлөөлөх армийн хамгийн өндөр албан тушаал хашиж байсан генерал Хэ Вэйдун (He Weidong / Youxia) болон Лю Жэньли нарыг “хуулийн болон сахилгын ноцтой зөрчил” гаргасан гэх үндэслэлээр албан ёсны шалгалтад хамруулжээ.

Ялангуяа Хэ Вэйдун нь Ерөнхийлөгч Си Жиньпиний ойрын хүрээлэлд тооцогдож, улс төр цэргийн нөлөө бүхий хамгийн өндөр цолтой генералуудын нэг байсан нь энэхүү үйл явдлыг илүү онцгой болгож байна. Зарим шинжээчид үүнийг Си Жиньпин 2012 оноос хойш явуулж буй авлигын эсрэг кампанит ажлын хамгийн өргөн хүрээтэй, армийн дээд түвшинд чиглэсэн “цэвэрлэгээ” хэмээн тодорхойлж байна.

Удирдлагын тогтвортой байдалд эрсдэл үүсэх үү?

Цэргийн удирдлагын ийм огцом өөрчлөлт нь дотоод тогтвортой байдалд сөргөөр нөлөөлж болзошгүйг ажиглагчид онцолж байна. Ялангуяа:

• Туршлагатай командлагчдыг богино хугацаанд алдах,

• Шийдвэр гаргах үйл явц хэт төвлөрөх,

• Намын хатуу хяналт цэргийн мэргэжлийн шийдвэрийг давамгайлах эрсдэл нэмэгдэх

зэрэг асуудал хөндөгдөж эхэлжээ. Зарим шинжээчийн үзэж буйгаар, энэ нь Хятадын цэргийн стратегийн уян хатан байдал, бодит нөхцөлд хариу үйлдэл үзүүлэх чадварт тодорхой хэмжээнд нөлөөлж магадгүй юм.

Тайвань ба бүс нутгийн аюулгүй байдал

Тайванийн Батлан хамгаалахын сайд уг үйл явдлыг “хэвийн бус” гэж тодорхойлсон ч Тайванийн хамгаалалтын чадавх сулраагүй гэдгийг онцолсон байна. Харин олон улсын зарим шинжээчийн зүгээс Хятадын дотоод удирдлагын тогтворгүй байдал нь бүс нутагт шууд цэргийн эрсдэл нэмэгдүүлэхгүй ч, харин буруу тооцоолол, ойлголцолгүй шийдвэр гарах магадлалыг өсгөж болзошгүй гэж анхааруулж байна.

Дайны эрсдэл байгаа юу?

Одоогийн байдлаар Хятадын цэргийн удирдлагад гарсан энэхүү өөрчлөлтийг Тайвань руу чиглэсэн шууд халдлага, эсвэл дайн эхлэхийн “урьдчилсан дохио” гэж үзэх бодит нотолгоо байхгүй байна. Гэсэн ч цэргийн шийдвэр гаргах төвлөрөл, дотоод улс төрийн нөлөөлөл, удирдлагын туршлагын тасалдал зэрэг хүчин зүйлс нь цаашид бүс нутгийн болон олон улсын харилцаанд тодорхой дарамт үзүүлж болзошгүйг шинжээчид онцолж байна.