Одоогоор нэр нь тодроогүй нөхөн сонгуульд нэр дэвшигч МАН-д хэний бүлэглэл хүчтэй байгааг илтгэнэ. Учир нь саяхан Засгийн газрын 200 хоногтой зэрэгцээд Ерөнхий сайдыг огцруулах асуудал дахин сөхөгдөж, фракц бүлэглэлүүд нь намын даргаа үл хүлээн зөвшөөрсөн мессэжийг АН-аар “уламжлан” олон нийтэд хүргэсэн.
Намрын чуулган эхлэхтэй зэрэгцээд Засгийг огцруулна гэсэн бор шувуу нисч байгаа. Энэ нь Ерөнхий сайд дархлаагүй, Засаг нь дэнжигнэж байна гэсэн мессэжийг олон нийтэд төрүүлж байна. Л.Оюун-Эрдэнийн тухайд Ерөнхий сайдаар томилогдсон төдийгүй эрх баригч хүчин МАН-ын дарга. Энэ нь төр, засгийн эрх бүхэлдээ Л.Оюун-Эрдэнийн мэдэлд ирсэн 200 дахь хоног гэж болно. Тиймээс Л.Оюун-Эрдэнэ ямар удирдагч болохоо намдаа төдийгүй олон нийтэд харуулах үлдлээ.
Өнөөдөр АН-ын дарга НИТХ-ын төлөөлөгч М.Тулгат байна уу, УИХ-ын гишүүн О.Цогтгэрэл нь байна уу хамаагүй, сөрөг хүчний рейтэнгээ өсгөх эхний алхам нь ердөө эв нэгдэл. Эс бөгөөс сөрөг хүчин сонгогчдын итгэл сарнина.
Энэ хотод ажиллаад амьдарчих боломж үнэндээ алга. Хяхаж, хавчигдаж, хөөгдөж туугдсаар туйлдаж байна. Өөрийн хүч хөдөлмөрөөр амьдралаа босгоно гэсэн итгэл найдваргүй болгож байна. Бүгдийг өгснийг алгаа тосоод авдаг дуулгавартай гуйлгачингууд болгох нь төрийн суудал сандайлагчдын ашиг сонирхол юм уу. Тархи оюунаар нь биш ходоодоор нь удирдаж, боломж бололцоог нь өөрсдөө хулгайлж, завшиж суух нь төрийн дэмжлэг туслалцаа нэртэй махын машин юм уу?!
Парламентад эрх баригч МАН үнэмлэхүй олонхи, сөрөг хүчин АН цөөнхийн цөөнх гэсэн хүч тэнцвэргүй нөхцөлд бүрэн эрхээ хэрэгжүүлж байгаа. Нөхөн сонгуулиар ямар ч улс төрийн хүчин, бие даагчдаас нэр дэвшин өрсөлдөж сонгогдсон өнөөдрийн парламентын улс төрийн нам, бие даагчдын тоонд өөрчлөлт орж, бүрэн бүрэлдэхүүнээрээ ажиллахаас чанарт ахиц гарахгүй гэж ажиглагчид үзэж байгаа.
УИХ-ын дарга хэлсэн үгэндээ “Хуралдаанууд яг цагтаа эхэлж, өнгөрсөн 30 жилийн парламентын түүхэнд хоцрогдол, таслагдалгүй, хамгийн өндөр амжилт үзүүлсэн чуулган боллоо” гэж онцолсон. Цахим хуралдаанд гишүүд зөвхөн чуулганы танхимаас бус гэрээсээ, машинаасаа, хаана байгаа газраасаа цахимд холбогдон хуралдаандаа ирцээ бүртгүүлж байгаа. Энэ бүх уялдаа холбооны үүндээс хуралдаан цагтай эхэлж байгаатай холбоотойгоос бус 30 жилиийн түүхтэй холбох нь учир дутагдалтай. Тэгээд ч сонгогчид төр, засгийн үйл ажиллагааг тогтвортой байлгахыг зорьж МАН-д үнэмлэхүй олонхийн суудал өгсөн.
Ерөнхийлөгчийн сонгууль дотроо хагаралтай хэвээр оролцож, өрсөлдсөн нэр дэвшигч нь “цагаан хуудас”-ны ард бичигдсэн түүхэн гашуун сургамжаа АН дахин бүү давтаасай. Сөрөг хүчин АН-ын хагарал эрх баригч МАН-д ээлээ өгсөөр ирснийг санууштай.
Өнгөрч буй энэ долоо хоногт цар тахлын халдварын зөвлөгөө, сэрэмжлүүлгээс гадна цаг үеийн онцлогоос хамаарч цар тахлын үеийн хуулийн үйлчлэлийн хугацааг сунгаж, олон нийтэд зарим төрлийн хөнгөлөлт, чөлөөлөлт үргэлжлэхээр болж, томилгоо, өршөөл, хэд хэдэн чухал шийдвэрийг төр, засаг гаргалаа.
МАН-ын дарга Л.Оюун-Эрдэнэ “Намынхаа эв нэгдлийг хангаж, улс орноо хөгжүүлэхийн төлөө өөрөөс шалтгаалах бүхнээ хийхээ” онцолсон байна лээ. Тиймээс МАН-ын шинэ залуу дарга Л.Оюун-Эрдэнэ У.Хүрэлсүхийн залгамжлагч уу, өөрийн бодлоготой шинэ удирдагч уу гэдгээ нотлох он цаг угтаж байна. Хэрхэхийг түүний “алсын хараа” мэднэ.
Үндсэн хуулийн өөрчлөлтөөр Х.Баттулга Ерөнхийлөгч дахин нэр дэвших эрхгүйгээр халаагаа өгч байгаа. Гэсэн хэдий ч түүний улс төрийн рейтэнг өндөр хэвээр байгааг судалгаа харуулдаг. Харин өнөөдөр Х.Баттулга Ерөнхийлөгчийн бүрэн эрхийн хугацаа дуусгавар болсон ч цаашдын улс төрийн “мэх” хэрхэн өрнөхийг олон нийт ажиглаж, сонирхож байна.
Шинэ Ерөнхийлөгч нь, Ерөнхий сайд нь, УИХ-ын дарга, гишүүд нь, эрх мэдэлтнүүд нь хотын гадна гарч, амралт хөлслөөд, өмнөө уран бүтээлчдээр тайлан тоглолт хийлгэж, бөхчүүдийн уран мэхийг гайхан магтах гэнэ. Тэгээд тэр баяр цэнгэлийнхээ видео бичлэгийг харц ардуудад үзүүлнэ гэв. Үүнээс илүү хоржоон юу байхав гэж байтал дууссангүй.
Эрх баригч хүчний намын дарга өнөөдөр эрх мэдлээрээ Ерөнхийлөгчийн албан тушаалаас ч "том суудал". Засгийн газрыг хууль тогтоох дээд байгууллагатай нь бүхэл нь удирдаж, Ерөнхийлөгчтэй зөвхөн зөвшилцөнө.
Зэвсэгт хүчний Ерөнхий командлагчид зориулсан Цэргийн жагсаалт их жанжин Д.Сүхбаатарын талбайд зохион байгуулагдана. Уг нь Ерөнхийлөгчийн тангараг өргөх ёслолд зориулсан цэргийн жагсаал явуулах заалтыг 2017 онд хүчингүй болгосон билээ. Харин энэ парламент Ерөнхийлөгчийн тангараг өргөх ёслолын шинэчилсэн журамд дахин сэргээн баталсан. Ардын хувьсгалын 100 жилийн ой тохиож байгаа үндэсний их баяр наадмын цахим хөтөлбөрт тусгасан цэргийн парадыг цуцалсан агаар нэгэн цэргийн жагсаалыг ч цуцлахыг олон нийт шаардаж байна.
Нэгэнтээ Ерөнхийлөгчийн сонгуульд дууссан, МАН МАХН нэгдэх процесс явж байгаагаа албан ёсоор тунхагласан энэ үед Н.Энхбаярт амлалт өгөөгүй гэж гүрийхгүй эрх баригчдад байхгүй. Н.Энхбаярын тухайд сонгуульт ажил хийхгүй гэж ярьж байгаа ч ачир дээрээ ҮАБЗ, ҮХЦ-д өөрийгөө зүтгүүлж байгаа гэсэн бор шувуу нисч байна лээ. Цаашлаад дараа дагаж МАН-д ирсэн Н.Энхбаярын хүмүүс ч сайдын сэнтийг сэрүүн зүүдэлж, томилогдох өдрөө тэсэн ядан хүлээж байгаа.
Өнөөдрөөр айдсаа ардаа давна гэж төр, засгаас мэдэгдэж байсан ч хэрэгжээгүй. Дараагийн дахиад 10 хоног тэсвэл цар тахлын үеийн гурав дахь давалгаа дуусгавар болно гэсэн мессэж илгээж байгаа ч итгэх хүн хэр бол. Халдварын аюулаас хувь нь өөрөө л сэргийлж, давж гарах гарц үлдээд байна.
Өнгөрсөн жил халдварын тархалт сураг төдий байхад монголчууд хаалттай наадамлаж байлаа. Наадмыг зурагтаараа үзэж, гэртээ хуушуурдсан. Харин одоо халдварын нөхцөл байдал маш хүнд, улаан түвшнийг зааж байхад наадам зохион байгуулахаар ярьж буй нь үнэндээ цагаа олоогүй яриа.
Ерөнхийлөгчийн сонгуулийн санал хураалтын өдрөөс хойш МАН-ын төв байранд намын гишүүдийн хөл татрахгүй, дарга нарын үүд, утас чөлөө завгүй дуудлагад дарагдаж байгаа нь мэдээж. У.Хүрэлсүх Ерөнхийлөгчөөр сонгогдсонтой зэрэгцээд шинэ төрийн тэргүүнд хэн зөвлөх вэ гэдэг дараагийн асуудал, албан тушаал яригдаж эхэллээ. Шинэ Ерөнхийлөгч энэ сарын 25-нд тангаргаа өргөнө.
МАН-ын дарга У.Хүрэлсүх Монгол Улсын ерөнхийлөгч болсноор эрх баригч намын даргын суудал эзгүйрэв. Түүнийг хэн залгамжлах нь МАН төдийгүй улс төрийн хүрээнд том асуултын тэмдэг хэвээр байна. МАН-ын дарга болох сонирхол цөөнгүй хүнд бий.
Өвлийн хүйтэнд нялх биетэй эмэгтэйг дан хувцастай гадаа гаргасан шалтгаанаар Засгийн газар огцорч байв. Тэгвэл одоо жирэмсэн хоёр эмэгтэй коронавирусийн халдвараар нас барчихлаа. У.Хүрэлсүхийн гаргасан жимээр бол Л.Оюун-Эрдэнийн Засгийн газрын огцрох хангалттай шалтгаан бий болсон гэсэн үг.
өнөөдөр Монголын төр, засгийг бүхэлдээ нэг улс төрийн хүчин барьж, бодлого үйл ажиллагаагаа хэрэгжүүлэх бүрэн боломжийг сонгогчид МАН-д олголоо. Тиймээс МАН амласнаа хэрэгжүүлэх л үлдлээ.